Definicja i dlaczego ma znaczenie
Autokonsumpcja to stosunek energii z PV zużytej na miejscu do całkowitej produkcji. Każda kilowatogodzina zużyta bezpośrednio zastępuje kilowatogodzinę kupowaną po pełnej cenie detalicznej (energia + dystrybucja + podatki). Każda kilowatogodzina oddana do sieci jest warta tylko cenę rynkową energii czynnej, która w południe bywa bardzo niska. Mechanizm opisuje strona MKiŚ o net-billingu.
Pokrewny wskaźnik to samowystarczalność (autarkia): jaki procent zużycia domu pokrywa własna energia. Oba rosną, gdy przesuwasz energię z południa na wieczór.
Dlaczego bez magazynu jest tak nisko
Profil produkcji PV to dzwon ze szczytem około południa. Profil zużycia domu ma dwa garby: poranny i wieczorny. Nakładają się tylko częściowo. W dni robocze, gdy domownicy są poza domem, w godzinach produkcji pracują tylko lodówka, standby i ewentualnie bojler. Reszta ucieka do sieci.
Przykład liczbowy: jeden słoneczny dzień
Poglądowa symulacja dla domu zużywającego 19 kWh na dobę, z instalacją 6 kWp (produkcja ok. 32 kWh w słoneczny dzień):
| Wskaźnik | Bez magazynu | Z magazynem 10 kWh |
|---|---|---|
| Energia oddana do sieci | ok. 24,6 kWh | ok. 14,6 kWh |
| Energia kupiona z sieci | ok. 11,1 kWh | ok. 3,1 kWh |
| Autokonsumpcja | 24% | 55% |
| Samowystarczalność | 42% | 84% |
Latem magazyn 10 kWh jest ładowany do pełna niemal codziennie. Wiosną i jesienią w pochmurne dni ładuje się częściowo, a zimą pracuje głównie z energią z sieci w tańszych strefach taryfowych, jeśli EMS to obsługuje. Dlatego roczna autokonsumpcja z magazynem w polskich warunkach wynosi zwykle 55–80%, nie 100%.
Trzy sposoby na wyższą autokonsumpcję
- Przesunięcie zużycia (najtańsze): programatory pralki, zmywarki i bojlera na godziny 11:00–15:00. Zysk: kilka punktów procentowych.
- Magazyn energii (największy efekt): przesuwa nadwyżkę na wieczór. Zysk: 25–40 punktów procentowych w sezonie.
- EMS (mnożnik): system zarządzania, który zna prognozę pogody, ceny godzinowe i profil domu, steruje magazynem, pompą ciepła i ładowarką automatycznie. W systemie Huawei robi to moduł SmartAssistant (sterowany z aplikacji producenta) opisany na stronie SmartGuard.
Błędne założenie: „autokonsumpcja 100% to cel”
Nie jest. Magazyn dobrany tak, by latem nic nie trafiało do sieci, byłby ogromny i przez większość roku niewykorzystany. Celem jest pokrycie zużycia wieczornego i nocnego w sezonie oraz spełnienie warunku dotacji (min. 10 kWh, co najmniej 2× moc PV). Resztę nadwyżki lepiej sprzedać do sieci niż przepłacać za pojemność.
